نسیم سحر

جدید ترین مطالب
بخش بایگانی

آخرین ارسالی های انجمن

سيد عبد الحسين طيّب‏ صاحب تفسير اطيب البيان

محل تولد: اصفهان 
تاريخ تولد: 1312 ق 
تاریخ وفات: - 
استادان: آخوند زفره‏اى‏ ، شيخ علوى يزدى‏ ، شيخ علوى يزدى‏ ، آقا سيد مهدى درچه‏اى‏ ، آخوند ملا عبد الکريم گزى‏ ، مير محمد صادقى‏ ، و ...

 شاگردان:؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟

معرفي تفسير:
مفسر بزرگوار، در شروع تفسير مباحثى در قالب ده گفتار درباره علوم قرآنى دارد:
گفتار اوّل در بيان فضيلت قرآن و وجوب تمسک به آن.
گفتار دوم در بيان عدم تحريف قرآن و توجيه اخبار تحريف.
گفتار سوّم در تفسير قرآن و روش مفسرين و کتب تفسيرى.
گفتار چهارم در اختلاف قرائت قرآن و تحقيق کلام در سياهى قرآن.
گفتار پنجم در فضيلت قرائت قرآن و حفظ و تعليم و تعلم آن. و ...

تفسير اطيب البيان از لحاظ اينکه در استخدام واژگان، بعضا از واژه‏هاى عربى استفاده مى‏ کند و ابتدا و انتهاى همه سوره ‏ها، خطبه‏ هايى به زبان عربى دارد تقريبا به يک تفسير ملمع شبيه است، شبيه آنچه در تفسير کيوان قزوينى، از عباس کيوان قزوينى- منصور عليشاه و تفسير نفحات الرحمن از شيخ محمد نهاوندى مى‏ بينيم.

ضمنا از اسم تفسير گرفته که« اطيب البيان فى تفسير القرآن» است، در جاى تفسير نيز از جملات عربى استفاده مى‏ کند، چنان که در آخر جلد شش آمده است: تمت بعون اللّه و توفيقه سوره يونس يتلوها هود انشاء اللّه تعالى، بحوله و قوته بيد العبد الذليل الحقير السيد عبد الحسين المدعو بطيب.

ترجمه آيات در اين تفسير، صرف نظر از اشکالات خيلى جزئى، ترجمه‏اى عالمانه و محققانه و دقيق است، متأسفانه مرحوم آيت اللّه طيب، همه آيات را ترجمه نکرده‏اند و اگر همه آيات را ترجمه کرده بودند، مى‏توانست خود ترجمه ‏اى کامل بر قرآن باشد.

درباره ترجمه قرآن بايد اذعان کرد که آوردن کلماتى که با قرآن حکيم بتواند هماورى کند محال است زيرا تحدى قرآن هم به معنى است و هم به لفظ و بشر هرگز نمى‏تواند، مانند آن را بياورد. ترجمه تنها کوششى است براى فهم معانى آيات، که موفقيت در آن به هر حال نسبى است و از آنجا که کلام بشر خالى از اشتباه و غفلت و سهو نيست، ترجمه‏هاى قرآن نيز خالى از اشکال نيست.

در مجموع، ترجمه مؤلف بسيار دقيق و محققانه است و بسيارى از اشتباهات مترجمين قرآن در آن وجود ندارد.

از خصوصيات بارز اين تفسير مقيد بودن مؤلف به دلالت لفظى آيات قرآن است و از مسائلى که منجر به تطبيق و تأويل مى‏ گردد و محلى براى دخالت انگيزه‏ ها و ذوقيات است جدا پرهيز دارد. مؤلف، با تسلطى که بر ادبيات عرب دارد کيفيت استعمال ها و دلالت‏ هاى آن را خوب مى‏ شناسد و در همه جا وضع لغوى و حدود دلالت و موازين لغت را مراعات مى‏ کند، مؤلف مى‏ گويد:

... و اگر خدا توفيق دهد و امام عصر مددى فرمايد تصميم دارم در اين تفسير آياتى را که ظاهر الدلاله است به همان ظاهر اکتفا نمايم و با رعايت اخبار وارده بر خلاف ظواهر و کلمات بزرگان از محققين و دانشمندان خبره فن، و اگر ظاهر الدلاله نباشد هرگاه خبر معتبرى در تفسير و تأويل و بيان آن يافتم آن خبر را متذکر شده و تشريح نمايم و هرگاه خبر معتبرى نيافتم علمش را به اهلش محول کنم، در صورت اخير اگر چيزى در بيان آيه گفته شود مجرد احتمال است و قصد به مراد و مقصود، منظور نيست‏.

روش تفسير :
 تفسر گرانقدر، در تفسير آيات، به آيات ديگر نظر دارد و در مواردى از آيات قرآن بهره گرفته است از باب نمونه در آيه« و وصينا الإنسان بوالديه...»( لقمان، 31 / 14) مى‏گويد آيات و اخبار در فضيلت برّ و احسان به پدر و مادر و... دلالت دارد، سپس آيات مربوطه را براى تفسير مى‏ آورد.همان، 10 / 422

به اختلاف قرائات توجهى ندارد و صريحا مى‏ گويد: بنابر آنچه ذکر شد ادلّه مشهور بر اثبات حجيّت قرائات هفتگانه، هيچ قابل اعتماد نيست و تنها سياهى قرآن که از زمان نبى صلّى اللّه عليه و آله و سلم تا اين زمان به نحو تواتر به ما رسيده معتبر است و با شش دليل قاطع اختلاف قرائات را رد مى‏ کند

به طور خلاصه طرز فکر مفسر بزرگوار، بر اساس اخبار صحيح و درک اعتقادى وى از اسلام مى‏ باشد، چنانکه خود فرموده است:

مدرک اخبار اهل بيت نزد شيعه که حاوى اخبار است، کتب اربعه متقدمين: کافى، من لا يحضره الفقيه، تهذيب و استبصار و کتب اربعه متاخرين: وافى، بحار و مرآت العقول و ساير کتب اخبار.

مؤلف براى بيان و اثبات منظور خويش از تمامى اخبار و احاديث اهل بيت عليهم السّلام استفاده مى‏ کند و به جرأت مى‏توان گفت اين تفسير، تنها براساس اخبار و احاديث منقوله از اهل بيت عليهم السّلام نهاده شده است. از سلسله روايات و رجال آن زياد ياد نمى‏ کند ولى همه را از طريقى مى‏ گيرد که رجال آن مورد اعتماد شيعه ‏اند.

مؤلف به مسايل اخلاقى توجه فراوانى دارد و به هر بهانه‏اى آنها را طرح مى‏ کند و بعضا احساس مى‏ شود که از کتاب تفسير خارج شده و به يک کتاب اخلاقى نزديک‏تر است. در موارد زيادى، واقعا بجا و مناسب و گاه گاهى هم سخن به درازا کشيده شده که جاى آن در تفسير نيست و بايد در کتب اخلاقى بررسى شود. براى مثال در تفسير آيه:« و الذين آمنوا و ما يخدعون إلا أنفسهم و ما يشعرون»( بقره، 2 / 9) بعد از آنکه معنى مخادعه و دفع اشکالات بر آيه و مراتب مخادعه را مطرح مى‏ کند، مى‏ گويد: که اين منافقان با مؤمنان نيز مخادعه مى‏ کنند و مخادعه با مؤمنين اينست که در ظاهر ابراز برادرى و همکارى و مساعدت و دوستى و محبت مى ‏نمايند ولى در باطن در مقام ايذاء و ظلم و... با آنها بر مى‏ آيند. 

 


آثار مفسر: تفسير اطيب البيان

نسیم سحر دات آی آر

تعجیل در ظهور آقا امام زمان عج صلوات

مطالب مرتبط

تظرات ارسال شده

نام
ایمیل (منتشر نمی‌شود) (لازم)
وبسایت
:) :( ;) :D ;)) :X :? :P :* =(( :O @};- :B /:) :S
نظر خصوصی
مشخصات شما ذخیره شود ؟ [حذف مشخصات] [شکلک ها]
کد امنیتیرفرش کد امنیتی